- Ajans seçiminden önce cevaplanması gereken soru ajansla ilgili değil: hangi işi çözmek istiyorsunuz?
- Referans listesi değil, süreç anlatımı ayırt edicidir: "ne yaptınız" değil "nasıl yapıyorsunuz".
- Hesap ve veri mülkiyeti markada kalmalı; bu madde sözleşmenin en önemli satırıdır.
- İlk 90 günü bir deneme dönemi olarak kurgulayın ve baştan neyin ölçüleceğini yazın.
Dijital ajans seçimi, çoğu işletmenin yılda bir kez bile yapmadığı bir karardır — bu yüzden pratiği gelişmez. Aşağıdaki sorular, teklif toplama aşamasını daha kısa ve kararı daha isabetli hâle getirmek için sıralandı.
Önce Kendinize Sorun
Ajansları karşılaştırmadan önce netleşmesi gereken üç şey var:
- 1. Hangi iş sonucunu istiyorsunuz? Daha çok teklif talebi mi, marka bilinirliği mi, e-ticaret satışı mı? Farklı hedefler farklı ajans profili gerektirir.
- 2. Hangi kaynak sizde var? İçerik üretebilecek biri var mı? Ürün görseli mevcut mu? Sizde olan her kaynak, dışarıdan alınacak kapsamı daraltır.
- 3. Ne kadar süre ayırabiliyorsunuz? Ajans ilişkisi geri bildirim ister. Haftada bir saat ayıramayacaksanız, en iyi ajans bile yavaşlar.
Full-Servis mi, Butik mi?
İkisi de doğru olabilir; belirleyici olan ihtiyacın şeklidir.
- Full-servis: Sosyal medya, reklam, web ve prodüksiyon tek çatı altında. Koordinasyon yükü sizden çıkar, marka anlatısı tutarlı kalır. Karşılığında her alanda en derin uzmanlık olmayabilir.
- Butik / uzman: Tek alanda derinlik. Karmaşık bir teknik ihtiyaç varsa üstündür. Ancak birden fazla butik ajansla çalışırken koordinasyon işi size kalır.
Pratik kural: ihtiyacınız birden fazla kanalı kapsıyor ve içeride koordinasyon yapacak kimse yoksa full-servis daha verimli olur.
Karar Öncesi 12 Soru
- 1. Bizim sektörümüzde daha önce çalıştınız mı? Ne öğrendiniz?
- 2. Süreciniz nasıl işliyor? İlk 30 günde ne olur?
- 3. Bizim işimizi kim yürütecek? Teklifi sunan kişi mi, başka biri mi?
- 4. Aylık somut olarak ne teslim edilecek? Adet ve format olarak.
- 5. İçerik üretimi dahil mi, malzemeyi biz mi sağlayacağız?
- 6. Reklam bütçesi ücretinize dahil mi, ayrı mı?
- 7. Hesaplar (reklam, analitik, sosyal medya) kimin mülkiyetinde açılacak?
- 8. Raporda hangi metrikler olacak ve hangi sıklıkta?
- 9. Revizyon ve onay süreci nasıl işliyor?
- 10. Sözleşme süresi ne, erken çıkış koşulu var mı?
- 11. Beklediğimiz sonucu alamazsak ne yaparsınız?
- 12. Bizden ne bekliyorsunuz? (Cevap veremiyorsa, süreç tek taraflı kurgulanmış demektir.)
Referansları Nasıl Okumalı?
Logo duvarı bilgi vermez. Anlamlı olan, tek bir işin nasıl anlatıldığıdır: başlangıç durumu neydi, ne yapıldı, ne değişti, ne işe yaramadı?
Son soru özellikle ayırt edicidir. Her projede işe yaramayan bir şey olur; bunu anlatabilen ajans, süreci gerçekten yönetmiş demektir. Her şeyin kusursuz gittiği anlatılar genellikle sunum malzemesidir.
Mümkünse mevcut bir müşteriyle konuşmayı isteyin. Sorulacak en iyi soru şudur: "Sorun çıktığında nasıl davrandılar?"
Sözleşmenin En Önemli Satırı: Mülkiyet
Ajans ilişkisi bir gün biter — iyi ya da kötü. O gün elinizde ne kalacağı bugünkü sözleşmede belirlenir:
- Reklam hesapları markanın kurumsal hesabı altında mı açılıyor?
- Analitik ve Search Console mülkiyeti markada mı?
- Üretilen görsel ve videoların ham dosyaları teslim ediliyor mu?
- Web sitesi kaynak kodu ve alan adı kimin adına?
- Sosyal medya hesaplarının ana yöneticisi kim?
Bu maddeler netleşmediğinde ajans değişimi, sıfırdan başlamak anlamına gelir; geçmiş veri kaybolduğu için reklam optimizasyonu da baştan öğrenmeye başlar.
İlk 90 Gün
İlişkiyi baştan bir deneme dönemiyle kurgulamak iki taraf için de sağlıklıdır. Bu dönemde net olması gerekenler: hangi metriklere bakılacak, hangi eşik "işliyor" sayılacak, hangi sıklıkta toplanılacak ve dönem sonunda nasıl bir karar verilecek.
Beklentiyi gerçekçi tutmak da bu aşamada olur: reklam tarafında ilk sonuçlar haftalar içinde görülebilirken, arama görünürlüğü aylar alır.[1] Aynı takvimle ölçülen iki kanaldan biri haksız yere başarısız görünür.
Kırmızı Bayraklar
- Sonuç garantisi verilmesi.
- Hiç soru sormadan teklif gönderilmesi — brief alınmadan verilen fiyat, kapsamı bilinmeyen fiyattır.
- Hesapların ajans adına açılmasında ısrar edilmesi.
- Aylık çıktının sözleşmede tanımsız bırakılması.
- Sadece sunumda güçlü, süreç sorusunda belirsiz cevaplar.
- İletişimin teklif aşamasında bile yavaş olması — sonrasında hızlanmaz.
Fiyatı Karşılaştırmanın Doğru Yolu
Teklifleri toplam tutara göre sıralamak en yaygın hata. Doğru karşılaştırma birimi, aylık teslim edilen çıktı başına maliyettir. Bunu yapabilmek için tekliflerin aynı kalemler üzerinden yazılmasını isteyin.
Hizmet bazlı fiyatlandırmanın nasıl kurulduğunu ayrıntılı görmek isterseniz, her hizmet için ayrı yazdığımız rehberler işinizi kolaylaştırır:
- Sosyal medya yönetimi fiyatları
- Ürün fotoğraf çekimi fiyatları
- Google Ads bütçesi nasıl belirlenir
- Kurumsal web sitesi fiyatları
- SEO hizmeti alırken
- Logo ve kurumsal kimlik fiyatları
Sonuç
Doğru ajans, en iyi sunumu yapan değil; sürecini net anlatabilen, sizden de bir şey bekleyen ve ilişki bittiğinde elinizde bir birikim bırakan ajanstır. Kapsamı yazılı, mülkiyeti markada ve ölçümü baştan tanımlı bir anlaşma, seçimin kendisinden daha belirleyicidir.
Solven ile Çalışmak
Solven, altı disiplini tek ekipte topluyor: video ve fotoğraf prodüksiyon, sosyal medya yönetimi, dijital pazarlama, SEO, web tasarım ve kurumsal kimlik. Hesap ve veri mülkiyeti her zaman markada kalır. İhtiyacınızı konuşalım — hizmetlerimize göz atın veya brief gönderin.